Canivet's Emerald അടിസ്ഥാന വിവരങ്ങൾ

കാനിവെറ്റ്സ് എമറാൾഡ് (Canivet's Emerald) എന്നത് ഹമ്മിംഗ് ബേർഡ് കുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട അതിമനോഹരമായ ഒരു പക്ഷിയാണ്. ശാസ്ത്രീയമായി Cynanthus canivetii എന്ന് അറിയപ്പെടുന്ന ഇവ, വലിപ്പത്തിൽ വളരെ ചെറുതാണെങ്കിലും കാഴ്ചയിൽ അതിശയിപ്പിക്കുന്ന തിളക്കമുള്ള നിറങ്ങൾ കൊണ്ട് ശ്രദ്ധേയമാണ്. പ്രധാനമായും മധ്യ അമേരിക്കയിലെ ഉഷ്ണമേഖലാ പ്രദേശങ്ങളിൽ കണ്ടുവരുന്ന ഈ പക്ഷികൾ, പെർച്ചിംഗ് ബേർഡ്സ് (Perching Birds) വിഭാഗത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഇവയുടെ പറക്കലിലെ വേഗതയും പൂന്തോട്ടങ്ങളിൽ പൂക്കൾക്കിടയിൽ തേൻ നുകരാനായി പറന്നുനടക്കുന്ന രീതിയും പക്ഷി നിരീക്ഷകർക്ക് വലിയ കൗതുകമാണ്. പ്രകൃതിയുടെ ഒരു മരതകക്കല്ല് എന്ന് ഇവയെ വിശേഷിപ്പിക്കാം. ഈ പക്ഷികൾ പരിസ്ഥിതിയിൽ പരാഗണത്തിന് (Pollination) വലിയ പങ്ക് വഹിക്കുന്നുണ്ട്. വനപ്രദേശങ്ങളിലും തോട്ടങ്ങളിലും ഇവയുടെ സാന്നിധ്യം ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെ ആരോഗ്യത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

കാനിവെറ്റ്സ് എമറാൾഡ് പക്ഷികൾക്ക് ഏകദേശം 8 മുതൽ 9 സെന്റീമീറ്റർ വരെ മാത്രമേ വലിപ്പമുള്ളൂ. ഇവയുടെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രത്യേകത ശരീരത്തിലെ തിളങ്ങുന്ന പച്ച നിറമാണ്, അതുകൊണ്ടാണ് ഇവയ്ക്ക് 'എമറാൾഡ്' (മരതകം) എന്ന പേര് ലഭിച്ചത്. ഇവയുടെ ചിറകുകൾക്കും വാലിനും കറുപ്പ് നിറം കലർന്ന തിളക്കമുണ്ട്. ആൺ പക്ഷികൾക്ക് തിളക്കമുള്ള പച്ച നിറവും നീളമേറിയ വാലും ഉള്ളപ്പോൾ, പെൺ പക്ഷികൾക്ക് നിറത്തിൽ അല്പം മങ്ങൽ അനുഭവപ്പെടാം. ഇവയുടെ കൊക്ക് നീളമുള്ളതും നേർത്തതുമാണ്, ഇത് പൂക്കളിൽ നിന്ന് തേൻ കുടിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു. സൂര്യപ്രകാശത്തിൽ ഇവയുടെ തൂവലുകൾ പല നിറങ്ങളിൽ തിളങ്ങുന്നത് കാണാൻ വളരെ മനോഹരമാണ്. ചെറിയ ശരീരം വേഗത്തിൽ ചിറകടിക്കാൻ ഇവയെ പ്രാപ്തരാക്കുന്നു.

ഈ പക്ഷികൾ പ്രധാനമായും മെക്സിക്കോ മുതൽ കോസ്റ്റാറിക്ക വരെയുള്ള മധ്യ അമേരിക്കൻ രാജ്യങ്ങളിലെ ഉഷ്ണമേഖലാ വനങ്ങളിലാണ് വസിക്കുന്നത്. ഇവ ഇടതൂർന്ന വനങ്ങളെക്കാൾ കൂടുതൽ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നത് വനങ്ങളുടെ അരികിലുള്ള പ്രദേശങ്ങളും, തോട്ടങ്ങളും, പൂന്തോട്ടങ്ങളുമാണ്. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിലും താഴ്ന്ന പ്രദേശങ്ങളിലും ഇവയെ കാണാൻ സാധിക്കും. ഒരേ സ്ഥലത്ത് സ്ഥിരതാമസമാക്കുന്നവയാണെങ്കിലും, ഭക്ഷണലഭ്യതയ്ക്ക് അനുസരിച്ച് ഇവ ചെറിയ തോതിൽ ദേശാടനം നടത്താറുണ്ട്. പൂക്കൾ ധാരാളമുള്ളയിടങ്ങളിൽ ഇവയെ കൂടുതലായി കാണാൻ സാധിക്കും. മനുഷ്യവാസമുള്ള സ്ഥലങ്ങൾക്ക് അടുത്തുള്ള പൂന്തോട്ടങ്ങളിൽ ഇവ കൂടുണ്ടാക്കുന്നത് പക്ഷി നിരീക്ഷകർക്ക് ഇവയെ എളുപ്പത്തിൽ കാണാൻ അവസരമൊരുക്കുന്നു.

കാനിവെറ്റ്സ് എമറാൾഡ് പ്രധാനമായും പൂക്കളിലെ തേൻ (Nectar) ആണ് ഭക്ഷണമായി കഴിക്കുന്നത്. ഇവയുടെ നീളമുള്ള കൊക്ക് പൂക്കളുടെ ഉള്ളിലേക്ക് ഇറക്കി തേൻ കുടിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു. തേനിനു പുറമെ ചെറിയ പ്രാണികളെയും ചിലന്തികളെയും ഇവ ആഹാരമാക്കാറുണ്ട്. പ്രോട്ടീൻ ലഭിക്കുന്നതിനായി പ്രാണികളെ പിടിക്കുന്നത് ഇവയുടെ വളർച്ചയ്ക്ക് അത്യാവശ്യമാണ്. പൂക്കൾക്കിടയിൽ പറന്നുനടക്കുമ്പോൾ ഇവ തേൻ കുടിക്കുന്നതോടൊപ്പം പരാഗണത്തിന് സഹായിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇവയ്ക്ക് ദിവസവും സ്വന്തം ശരീരഭാരത്തിന്റെ വലിയൊരു ഭാഗം ഭക്ഷണമായി കഴിക്കേണ്ടതുണ്ട്. അതിനാൽ, പൂക്കൾ ധാരാളമുള്ള പ്രദേശങ്ങൾ ഇവയുടെ നിലനിൽപ്പിന് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്. കൃത്രിമമായ ഹമ്മിംഗ് ബേർഡ് ഫീഡറുകളിൽ നിന്ന് ഭക്ഷണം കഴിക്കാനും ഇവ മടിക്കാറില്ല.

പ്രജനന കാലത്ത് ആൺ പക്ഷികൾ തങ്ങളുടെ വാലുകൾ ഉയർത്തിക്കാണിച്ച് പെൺ പക്ഷികളെ ആകർഷിക്കാറുണ്ട്. പെൺ പക്ഷിയാണ് കൂട് നിർമ്മിക്കുന്നത്. ചിലന്തിവല, പായൽ, ചെറിയ ഇലകൾ എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് കപ്പലോട്ടം പോലെയുള്ള ചെറിയ കൂടുകൾ ഇവ മരക്കൊമ്പുകളിൽ നിർമ്മിക്കുന്നു. സാധാരണയായി രണ്ട് മുട്ടകളാണ് ഒരു പ്രജനന കാലത്ത് ഇടുന്നത്. കുഞ്ഞുങ്ങൾ വിരിഞ്ഞു വരുന്നത് വരെ പെൺ പക്ഷി മുട്ടകളെ സംരക്ഷിക്കുന്നു. കുഞ്ഞുങ്ങൾക്ക് ഭക്ഷണം നൽകുന്നതും പെൺ പക്ഷി തന്നെയാണ്. പ്രജനന കാലത്ത് ഇവ തങ്ങളുടെ കൂട് സംരക്ഷിക്കാൻ വളരെ ആക്രമണോത്സുകരാവാറുണ്ട്. മുട്ട വിരിഞ്ഞു കുഞ്ഞുങ്ങൾ സ്വതന്ത്രരാകുന്നത് വരെ ഏതാണ്ട് മൂന്ന് മുതൽ നാല് ആഴ്ച വരെ സമയം എടുക്കുന്നു. ഓരോ വർഷവും കാലാവസ്ഥയ്ക്കനുസരിച്ച് ഇവയുടെ പ്രജനന രീതികളിൽ മാറ്റങ്ങൾ ഉണ്ടാകാം.

കാനിവെറ്റ്സ് എമറാൾഡ് അതിവേഗം പറക്കാൻ കഴിവുള്ള പക്ഷികളാണ്. വായുവിൽ ഒരിടത്ത് തന്നെ നിന്ന് (Hovering) തേൻ കുടിക്കാൻ ഇവയ്ക്ക് പ്രത്യേക കഴിവുണ്ട്. ഇവ വളരെ സജീവമായ പക്ഷികളാണ്, എന്നാൽ പലപ്പോഴും ഒറ്റയ്ക്കാണ് സഞ്ചരിക്കുന്നത്. തങ്ങളുടെ പ്രദേശത്തേക്ക് മറ്റ് പക്ഷികൾ കടന്നുവന്നാൽ അവയെ ആട്ടിയോടിക്കാൻ ഇവ മടിക്കാറില്ല. ശബ്ദമുണ്ടാക്കി ആശയവിനിമയം നടത്തുന്നതിലും ഇവ മിടുക്കരാണ്. ചിറകുകൾ വേഗത്തിൽ അടിക്കുന്നത് കാരണം ഇവ പറക്കുമ്പോൾ ഒരു പ്രത്യേക മുഴക്കമുള്ള ശബ്ദം കേൾക്കാം. മനുഷ്യരുമായി വലിയ ഭയമില്ലാത്ത പ്രകൃതക്കാരാണെങ്കിലും, ഇവയെ അടുത്ത് നിന്ന് നിരീക്ഷിക്കാൻ വളരെയധികം ക്ഷമ ആവശ്യമാണ്.

IUCN കണക്കുകൾ പ്രകാരം കാനിവെറ്റ്സ് എമറാൾഡ് നിലവിൽ 'ലീസ്റ്റ് കൺസേൺ' (Least Concern) വിഭാഗത്തിലാണ് ഉൾപ്പെടുന്നത്. ഇവയുടെ എണ്ണം വലിയ തോതിൽ കുറയുന്നില്ലെങ്കിലും, വനനശീകരണവും ആവാസവ്യവസ്ഥയിലുണ്ടാകുന്ന മാറ്റങ്ങളും ഇവയ്ക്ക് ഭീഷണിയാകുന്നുണ്ട്. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം പൂക്കളുടെ ലഭ്യതയെ ബാധിക്കുന്നത് ഇവയുടെ ഭക്ഷണത്തെയും ദോഷകരമായി ബാധിക്കുന്നു. അതിനാൽ പ്രകൃതി സംരക്ഷണം ഈ പക്ഷികളുടെ നിലനിൽപ്പിന് അത്യാവശ്യമാണ്. വനമേഖലകൾ സംരക്ഷിക്കുന്നതിലൂടെയും ജൈവവൈവിധ്യം നിലനിർത്തുന്നതിലൂടെയും ഈ മനോഹരമായ പക്ഷിയെ വരുംതലമുറയ്ക്കായി നമുക്ക് കാത്തുസൂക്ഷിക്കാൻ സാധിക്കും.

1. ഇവയ്ക്ക് സെക്കൻഡിൽ അമ്പതിലധികം തവണ ചിറകടിക്കാൻ കഴിയും.
2. പിന്നിലേക്ക് പറക്കാൻ കഴിയുന്ന അപൂർവ്വം പക്ഷികളിൽ ഒന്നാണ് ഇവ.
3. ആൺ പക്ഷികൾക്ക് പെൺ പക്ഷികളേക്കാൾ തിളക്കമുള്ള നിറമുണ്ട്.
4. ഇവയ്ക്ക് മണം തിരിച്ചറിയാനുള്ള കഴിവ് കുറവാണ്, പകരം നിറങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചാണ് ഭക്ഷണം കണ്ടെത്തുന്നത്.
5. ദിവസവും ശരീരഭാരത്തിന്റെ ഇരട്ടി വരെ ഭക്ഷണം കഴിക്കാൻ ഇവയ്ക്ക് കഴിയും.
6. ഇവയുടെ ഹൃദയമിടിപ്പ് മിനിറ്റിൽ 1200 തവണ വരെ ഉയരാറുണ്ട്.

കാനിവെറ്റ്സ് എമറാൾഡിനെ കാണാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ അതിരാവിലെ തന്നെ പുറത്തിറങ്ങുന്നതാണ് നല്ലത്. പൂക്കൾ ധാരാളമുള്ള പൂന്തോട്ടങ്ങൾ അല്ലെങ്കിൽ വനപ്രദേശങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുക്കുക. ബൈനോക്കുലറുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ദൂരെയുള്ള പക്ഷികളെ വ്യക്തമായി കാണാൻ സഹായിക്കും. ഇവ വളരെ വേഗത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതിനാൽ ക്യാമറ ഉപയോഗിക്കുന്നവർ ഉയർന്ന ഷട്ടർ സ്പീഡ് ഉപയോഗിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. പച്ച നിറത്തിലുള്ള പക്ഷിയായതിനാൽ ഇലകൾക്കിടയിൽ ഇവയെ തിരിച്ചറിയാൻ അല്പം പ്രയാസമാണ്. അതിനാൽ ഇവയുടെ ശബ്ദം ശ്രദ്ധിക്കുന്നത് നന്നായിരിക്കും. നിശബ്ദത പാലിക്കുന്നതും പെട്ടെന്നുള്ള അനക്കങ്ങൾ ഒഴിവാക്കുന്നതും പക്ഷികളെ അടുപ്പിക്കാൻ സഹായിക്കും. പക്ഷി നിരീക്ഷണത്തിൽ ക്ഷമ വളരെ പ്രധാനമാണ്.

കാനിവെറ്റ്സ് എമറാൾഡ് പ്രകൃതിയുടെ അത്ഭുതകരമായ സൃഷ്ടികളിൽ ഒന്നാണ്. ഇവയുടെ ചെറിയ വലിപ്പവും തിളങ്ങുന്ന നിറങ്ങളും പക്ഷി നിരീക്ഷകർക്ക് എന്നും വലിയൊരു ആവേശമാണ്. വനങ്ങളുടെയും പൂന്തോട്ടങ്ങളുടെയും സൗന്ദര്യം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്ന ഈ പക്ഷികൾ, പരാഗണത്തിലൂടെ പ്രകൃതിയുടെ സന്തുലിതാവസ്ഥ നിലനിർത്തുന്നതിൽ പ്രധാന പങ്ക് വഹിക്കുന്നു. ഈ പക്ഷികളെക്കുറിച്ചുള്ള അറിവ് നമ്മളിൽ പ്രകൃതിസ്നേഹം വളർത്താൻ സഹായിക്കും. ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെ സംരക്ഷണത്തിലൂടെ മാത്രമേ ഇത്തരം മനോഹരമായ ജീവികളെ നമുക്ക് നിലനിർത്താൻ കഴിയൂ. പക്ഷി നിരീക്ഷണത്തിലൂടെ ഈ പക്ഷികളുടെ ജീവിതരീതികൾ മനസ്സിലാക്കുന്നത് പ്രകൃതിയെ കൂടുതൽ സ്നേഹിക്കാൻ നമ്മെ പ്രേരിപ്പിക്കും. കാനിവെറ്റ്സ് എമറാൾഡിനെ പോലുള്ള പക്ഷികൾ നമ്മുടെ ചുറ്റുവട്ടത്ത് ഉണ്ടാവുക എന്നത് വലിയൊരു ഭാഗ്യമാണ്. ഈ പക്ഷികളെ സംരക്ഷിക്കാനും അവയുടെ ആവാസവ്യവസ്ഥ തകരാതെ കാത്തുസൂക്ഷിക്കാനും നമ്മൾ ഓരോരുത്തരും ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതുണ്ട്.