Bronze-winged Woodpecker

ಬ್ರಾಂಜ್-ವಿಂಗ್ಡ್ ವುಡ್‌ಪೆಕರ್ (Colaptes aeruginosus) ಪಕ್ಷಿಲೋಕದ ಅತ್ಯಂತ ಆಕರ್ಷಕ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಮರಕುಟಿಗ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮರಗಳಿಗೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡು ಜೀವಿಸುವ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಕ್ಷಿಗಳಾಗಿವೆ. ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಮರಗಳ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವಲ್ಲಿ ಇವುಗಳ ಪಾತ್ರ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡದು. ಈ ಪಕ್ಷಿಯು ತನ್ನ ಬಣ್ಣದ ವೈವಿಧ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಂದ ಪಕ್ಷಿ ವೀಕ್ಷಕರ ಗಮನವನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳ ದೇಹರಚನೆ ಮತ್ತು ಮರಗಳನ್ನು ಕೊರೆಯುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ಇವುಗಳನ್ನು ಇತರ ಹಕ್ಕಿಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದಟ್ಟವಾದ ಕಾಡುಗಳು ಮತ್ತು ಮರಗಳಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇವುಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಇವು ಮರಗಳಲ್ಲಿನ ಕೀಟಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಮೂಲಕ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಾಪಾಡುತ್ತವೆ. ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಂಜ್-ವಿಂಗ್ಡ್ ವುಡ್‌ಪೆಕರ್‌ನ ಜೀವನಶೈಲಿ, ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಮಹತ್ವದ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರವಾಗಿ ಚರ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಬ್ರಾಂಜ್-ವಿಂಗ್ಡ್ ವುಡ್‌ಪೆಕರ್ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 22 ರಿಂದ 25 ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್ ಉದ್ದವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳ ದೇಹದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಬಣ್ಣವು ಕಂದು ಬಣ್ಣದ್ದಾಗಿದ್ದು, ರೆಕ್ಕೆಗಳ ಮೇಲೆ ಆಕರ್ಷಕವಾದ ಕಂಚಿನ (Bronze) ಬಣ್ಣದ ಹೊಳಪನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಕಂಚಿನ ಬಣ್ಣವೇ ಇವುಗಳಿಗೆ 'ಬ್ರಾಂಜ್-ವಿಂಗ್ಡ್' ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟಿದೆ. ಇವುಗಳ ಬಲವಾದ ಕೊಕ್ಕು ಮರದ ಕಾಂಡಗಳನ್ನು ಕೊರೆಯಲು ಮತ್ತು ಮರದ ಒಳಗಿರುವ ಕೀಟಗಳನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಂಡಿದೆ. ಇವುಗಳ ಪಾದಗಳು ಮರಗಳನ್ನು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಹಿಡಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿವೆ. ಗಂಡು ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣು ಪಕ್ಷಿಗಳ ನಡುವೆ ಅಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದ ಬಣ್ಣದ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿರಬಹುದು. ಇವುಗಳ ಕಣ್ಣುಗಳು ತೀಕ್ಷ್ಣವಾಗಿದ್ದು, ಮರದ ತೊಗಟೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಕೀಟಗಳನ್ನು ಸಹ ಸುಲಭವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಬಲ್ಲವು. ಇವುಗಳ ಬಾಲದ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಗರಿಗಳು ಮರದ ಮೇಲೆ ನಿಂತಾಗ ದೇಹದ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ.

ಈ ಮರಕುಟಿಗಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ದಟ್ಟವಾದ ಕಾಡುಗಳು, ತೋಟಗಳು ಮತ್ತು ಮರಗಳಿರುವ ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಇವು ಮರಗಳ ಮೇಲೆ ಬದುಕುವ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ, ಎತ್ತರದ ಮರಗಳು ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಇವು ಬಯಸುತ್ತವೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹಳೆಯ ಮರಗಳು ಇವುಗಳಿಗೆ ನೆಚ್ಚಿನ ತಾಣಗಳಾಗಿವೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಹಳೆಯ ಮರಗಳಲ್ಲಿ ಕೀಟಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಗೂಡು ಕಟ್ಟಲು ಅನುಕೂಲಕರವಾದ ರಂಧ್ರಗಳು ಸುಲಭವಾಗಿ ಸಿಗುತ್ತವೆ. ಇವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮರದ ಮೇಲ್ಭಾಗದ ರೆಂಬೆಗಳ ಮೇಲೆ ಸಮಯ ಕಳೆಯುತ್ತವೆ. ಮಾನವನ ವಸತಿ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಸಮೀಪವಿರುವ ತೋಟಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇವುಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು, ಆದರೆ ಇವುಗಳಿಗೆ ಶಾಂತಿಯುತವಾದ ಮತ್ತು ಮರಗಳ ಸಾಂದ್ರತೆ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಪರಿಸರವೇ ಹೆಚ್ಚು ಇಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವು ಇವುಗಳ ಆಹಾರ ಲಭ್ಯತೆಯ ಮೇಲೆ ನೇರವಾಗಿ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಬ್ರಾಂಜ್-ವಿಂಗ್ಡ್ ವುಡ್‌ಪೆಕರ್‌ನ ಮುಖ್ಯ ಆಹಾರವೆಂದರೆ ಮರದ ತೊಗಟೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಕೀಟಗಳು ಮತ್ತು ಮರಿಹುಳುಗಳು. ಇವು ತಮ್ಮ ಬಲವಾದ ಕೊಕ್ಕಿನಿಂದ ಮರದ ಕಾಂಡವನ್ನು ಕೊರೆದು ಕೀಟಗಳನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯುತ್ತವೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಇವು ಮರದ ಮೇಲೆ ಸಿಗುವ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಇರುವೆಗಳು, ಗೆದ್ದಲುಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಣ್ಣ ಕೀಟಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸುತ್ತವೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಇವು ಕಾಡು ಹಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಮರದ ರಸವನ್ನು ಕೂಡ ಸೇವಿಸುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿಯು ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿನ ಕೀಟಗಳ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ, ಇದು ಮರಗಳ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳ ನಾಲಿಗೆಯು ಉದ್ದ ಮತ್ತು ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳುವಂತಿದ್ದು, ಕೀಟಗಳನ್ನು ಮರದ ರಂಧ್ರಗಳಿಂದ ಹೊರತೆಗೆಯಲು ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿದೆ.

ಬ್ರಾಂಜ್-ವಿಂಗ್ಡ್ ವುಡ್‌ಪೆಕರ್‌ನ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಕಾಲವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಳೆಗಾಲದ ನಂತರದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ಇವು ತಮ್ಮ ಗೂಡುಗಳನ್ನು ಮರದ ಕಾಂಡಗಳ ಒಳಗೆ ರಂಧ್ರ ಕೊರೆಯುವ ಮೂಲಕ ನಿರ್ಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಗಂಡು ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣು ಪಕ್ಷಿಗಳು ಸೇರಿ ಮರದ ಕಾಂಡದಲ್ಲಿ ಸುರಕ್ಷಿತವಾದ ರಂಧ್ರವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಈ ರಂಧ್ರವು ಬೇರೆ ಪರಭಕ್ಷಕ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಸಿಗದಂತೆ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಹೆಣ್ಣು ಹಕ್ಕಿಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 3 ರಿಂದ 5 ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಇಡುತ್ತದೆ. ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ಮತ್ತು ಮರಿಗಳಿಗೆ ಆಹಾರ ತರುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಗಂಡು ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣು ಪಕ್ಷಿಗಳು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಮರಿಗಳು ಹೊರಬಂದ ನಂತರ, ಅವು ಸ್ವಾವಲಂಬಿಗಳಾಗುವವರೆಗೆ ಪೋಷಕರು ಅವುಗಳಿಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಕೀಟಗಳನ್ನು ತಂದು ಕೊಡುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ಗೂಡು ಕಟ್ಟುವ ತಂತ್ರವು ಅತ್ಯಂತ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿದ್ದು, ಮರಿಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಪೂರಕವಾದ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಈ ಪಕ್ಷಿಗಳು ತಮ್ಮ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯವನ್ನು ಮರದ ಕಾಂಡಗಳ ಮೇಲೆ ಲಂಬವಾಗಿ ನಿಂತು ಕಳೆಯುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ನಡವಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಎದ್ದು ಕಾಣುವ ವಿಷಯವೆಂದರೆ ಮರದ ಕಾಂಡವನ್ನು ಕೊರೆಯುವಾಗ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವ ಲಯಬದ್ಧವಾದ ಶಬ್ದ. ಇದು ಅವುಗಳ ಸಂವಹನ ಮಾಧ್ಯಮ ಕೂಡ ಹೌದು. ಇವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ ಅಥವಾ ಜೋಡಿಯಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳಿಗೆ ತುಂಬಾ ಜಾಗರೂಕತೆಯ ಸ್ವಭಾವವಿದ್ದು, ಅಪಾಯವಿದೆಯೆಂದು ಅನಿಸಿದರೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಮರದ ಇನ್ನೊಂದು ಬದಿಗೆ ಹೋಗಿ ಮರೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ಹಾರಾಟವು ಅಲೆಅಲೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ (Undulating flight). ಇವುಗಳ ಸಾಮಾಜಿಕ ನಡವಳಿಕೆಯು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಜೋಡಿಯ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಸ್ತುತ ಬ್ರಾಂಜ್-ವಿಂಗ್ಡ್ ವುಡ್‌ಪೆಕರ್‌ನ ಸಂಖ್ಯೆಯು ಸ್ಥಿರವಾಗಿದ್ದರೂ, ಇವುಗಳ ಆವಾಸಸ್ಥಾನಗಳಾದ ಕಾಡುಗಳ ನಾಶವು ಇವುಗಳಿಗೆ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿದೆ. ಮರಗಳನ್ನು ಕಡಿಯುವುದರಿಂದ ಇವುಗಳ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಗೂಡು ಕಟ್ಟುವ ತಾಣಗಳು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಇವುಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಅರಣ್ಯ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಹಳೆಯ ಮರಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಈ ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಬೇಟೆಯಾಡುವ ಅಪಾಯ ಕಡಿಮೆ ಇದ್ದರೂ, ಪರಿಸರ ಮಾಲಿನ್ಯ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ ಇವುಗಳ ಬದುಕಿನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತಿದೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವುದು ಪರಿಸರದ ಸಮತೋಲನಕ್ಕೆ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.

1. ಇವುಗಳ ನಾಲಿಗೆಯು ತಲೆಯ ಸುತ್ತಲೂ ಸುತ್ತಿಕೊಂಡಿರುವಷ್ಟು ಉದ್ದವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
2. ಇವು ಮರದ ಮೇಲೆ ಲಂಬವಾಗಿ ನಿಲ್ಲಲು ತಮ್ಮ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಬಾಲದ ಗರಿಗಳನ್ನು ಆಧಾರವಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತವೆ.
3. ಇವುಗಳ ಕೊಕ್ಕು ಮರದ ಕಾಂಡಕ್ಕೆ ಬಡಿದಾಗ ಉಂಟಾಗುವ ಶಬ್ದವು ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳವರೆಗೆ ಕೇಳಿಸುತ್ತದೆ.
4. ಈ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಮರದ ಕೀಟಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುವ ಮೂಲಕ ಅರಣ್ಯದ ವೈದ್ಯರಂತೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತವೆ.
5. ಇವುಗಳ ರೆಕ್ಕೆಗಳ ಮೇಲೆ ಇರುವ ಕಂಚಿನ ಬಣ್ಣವು ಬೆಳಕಿನ ಆಟದಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ.

ಪಕ್ಷಿ ವೀಕ್ಷಕರು ಬ್ರಾಂಜ್-ವಿಂಗ್ಡ್ ವುಡ್‌ಪೆಕರ್ ಅನ್ನು ನೋಡಲು ಬಯಸಿದರೆ, ಮುಂಜಾನೆಯ ಸಮಯವು ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಮರಗಳ ಮೇಲೆ ಗಮನವಿರಿಸಿ, ಮರವನ್ನು ಕೊರೆಯುವ ಶಬ್ದವನ್ನು ಕೇಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ. ಬೈನಾಕ್ಯುಲರ್ ಬಳಸುವುದು ಇವುಗಳನ್ನು ದೂರದಿಂದಲೇ ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳ ಆವಾಸಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಹೋದಾಗ ಕನಿಷ್ಠ ಶಬ್ದ ಮಾಡುವುದು ಮುಖ್ಯ, ಏಕೆಂದರೆ ಇವು ತುಂಬಾ ಸಂವೇದನಾಶೀಲ ಪಕ್ಷಿಗಳಾಗಿವೆ. ಮರದ ಮೇಲ್ಭಾಗದ ರೆಂಬೆಗಳ ಮೇಲೆ ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ದೃಷ್ಟಿ ಹಾಯಿಸಿದರೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ತಾಳ್ಮೆ ಮತ್ತು ನಿಶ್ಯಬ್ದವು ಉತ್ತಮ ಪಕ್ಷಿ ವೀಕ್ಷಣೆಗೆ ಕೀಲಿ ಕೈಗಳಾಗಿವೆ.

ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಬ್ರಾಂಜ್-ವಿಂಗ್ಡ್ ವುಡ್‌ಪೆಕರ್ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಅದ್ಭುತ ಸೃಷ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳ ವಿಶೇಷವಾದ ಬಣ್ಣ, ಮರ ಕೊರೆಯುವ ಕೌಶಲ ಮತ್ತು ಪರಿಸರದಲ್ಲಿನ ಇವುಗಳ ಪಾತ್ರವು ಇವುಗಳನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಪಕ್ಷಿಯನ್ನಾಗಿಸಿದೆ. ಮಾನವನಾಗಿ ನಾವು ಇವುಗಳ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಬೇಕು. ಮರಗಳನ್ನು ನೆಡುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಕಾಡುಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದರಿಂದ ಇಂತಹ ಸುಂದರ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಸಂತತಿಯನ್ನು ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಉಳಿಸಿಕೊಡಬಹುದು. ಪಕ್ಷಿ ವೀಕ್ಷಣೆಯು ಕೇವಲ ಒಂದು ಹವ್ಯಾಸವಲ್ಲ, ಇದು ಪ್ರಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಬೆಸೆಯುವ ಒಂದು ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಿದೆ. ಬ್ರಾಂಜ್-ವಿಂಗ್ಡ್ ವುಡ್‌ಪೆಕರ್‌ನಂತಹ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಕಲಿಯುವುದು ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವುದು ನಮ್ಮ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಾಗಿದೆ. ನೀವು ಮುಂದಿನ ಬಾರಿ ಕಾಡಿಗೆ ಹೋದಾಗ, ಮರದ ಕಾಂಡದ ಮೇಲೆ ಈ ಸುಂದರ ಪಕ್ಷಿಯನ್ನು ಹುಡುಕಲು ಮರೆಯದಿರಿ. ಪ್ರಕೃತಿಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಜೀವಿಗೂ ಈ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ತನ್ನದೇ ಆದ ಸ್ಥಾನವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಾವು ಮರೆಯಬಾರದು.