ಗುವಾಯಾಕಿಲ್ ಮರಕುಟುಕ (ಕ್ಯಾಂಪೆಫಿಲಸ್ ಗಯಾಕಿಲೆನ್ಸಿಸ್) ಪಶ್ಚಿಮ ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕಾದ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುವ ಅದ್ಭುತ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ಪಕ್ಷಿ ಪ್ರಭೇದವಾಗಿದೆ. ಪಿಸಿಡೇ (Picidae) ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಈ ಪಕ್ಷಿ, ಮರದ ಮೇಲೆ ವಾಸಿಸಲು ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿರುವ ಒಂದು ಮಾದರಿಯಾಗಿದೆ. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಈಕ್ವೆಡಾರ್ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಮತ್ತು ಕೊಲಂಬಿಯಾ ಹಾಗೂ ಪೆರುವಿನ ಭಾಗಗಳಿಗೂ ವಿಸ್ತರಿಸಿರುವ ಗುವಾಯಾಕಿಲ್ ಮರಕುಟುಕ, ಕೀಟಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಇತರ ಪಕ್ಷಿಗಳಿಗೆ ಗೂಡುಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರ ಗಾತ್ರ ದೊಡ್ಡದಾಗಿದ್ದರೂ, ಮರದ ತೊಗಟೆಯ ಮೇಲೆ ಬಡಿಯುವ ಶಬ್ದ ಅಥವಾ ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ಕೂಗಿನ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಇದರ ಬಣ್ಣ ಮತ್ತು ವರ್ತನೆಯಿಂದಾಗಿ ಪಕ್ಷಿ ವೀಕ್ಷಕರು ಇದನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಮೆಚ್ಚುತ್ತಾರೆ. ಅರಣ್ಯನಾಶದಂತಹ ಸವಾಲುಗಳಿಂದಾಗಿ ಇದರ ಆವಾಸಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಇವುಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.
