Green-rumped Parrotlet

ಗ್ರೀನ್-ರಂಪ್ಡ್ ಪ್ಯಾರಟ್ಲೆಟ್ (Forpus passerinus) ಪ್ರಪಂಚದ ಅತ್ಯಂತ ಚಿಕ್ಕ ಗಿಳಿ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 'ಪರ್ಚಿಂಗ್ ಬರ್ಡ್ಸ್' ಅಥವಾ ಮರದ ಕೊಂಬೆಗಳ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳ ಗಾತ್ರ ಅತ್ಯಂತ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದ್ದರೂ, ಇವುಗಳ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ವರ್ತನೆಗಳು ಪಕ್ಷಿಪ್ರಿಯರನ್ನು ಸದಾ ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತವೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕಾದ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಈ ಹಕ್ಕಿಗಳು ತಮ್ಮ ಬಣ್ಣ ಮತ್ತು ಚುರುಕಾದ ಸ್ವಭಾವದಿಂದಾಗಿ ಪಕ್ಷಿ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳ ಗಮನವನ್ನು ಸೆಳೆದಿವೆ. ಗ್ರೀನ್-ರಂಪ್ಡ್ ಪ್ಯಾರಟ್ಲೆಟ್ ಕೇವಲ ಸುಂದರವಾಗಿರುವುದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಹರಡುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ನಾವು ಈ ಅದ್ಭುತ ಹಕ್ಕಿಯ ಜೀವನಶೈಲಿ, ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಆಳವಾಗಿ ಚರ್ಚಿಸಲಿದ್ದೇವೆ.

ಗ್ರೀನ್-ರಂಪ್ಡ್ ಪ್ಯಾರಟ್ಲೆಟ್ ದೈಹಿಕವಾಗಿ ಅತ್ಯಂತ ಆಕರ್ಷಕವಾದ ಹಕ್ಕಿಯಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳ ಉದ್ದ ಸರಾಸರಿ 12 ರಿಂದ 13 ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್ ಮಾತ್ರ ಇರುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳ ದೇಹದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಬಣ್ಣವು ದಟ್ಟವಾದ ಹಸಿರು ಬಣ್ಣವಾಗಿದೆ, ಇದು ಕಾಡಿನ ಎಲೆಗಳ ನಡುವೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸದಂತೆ ಮರೆಮಾಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳ ರೆಕ್ಕೆಗಳ ಮತ್ತು ಬೆನ್ನಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದ ಛಾಯೆಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು, ಇದು ಗಂಡು ಹಕ್ಕಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಎದ್ದುಕಾಣುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳ ಕೊಕ್ಕು ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದ್ದರೂ ತುಂಬಾ ಬಲಶಾಲಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಇದು ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಒಡೆಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳ ಕಣ್ಣುಗಳು ಕಪ್ಪು ಮತ್ತು ತೀಕ್ಷ್ಣವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಪಾದಗಳು ಇವುಗಳಿಗೆ ಮರದ ಕೊಂಬೆಗಳನ್ನು ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಹಿಡಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತವೆ. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಈ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಪುಟ್ಟ ದೇಹವು ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರವಾದ ಬಣ್ಣಗಳ ಮಿಶ್ರಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಗ್ರೀನ್-ರಂಪ್ಡ್ ಪ್ಯಾರಟ್ಲೆಟ್ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕಾದ ಉತ್ತರ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವೆನೆಜುವೆಲಾ, ಗಯಾನಾ ಮತ್ತು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಇವು ತೆರೆದ ಕಾಡುಗಳು, ಸವನ್ನಾಗಳು ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಗಳ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಲು ಇಷ್ಟಪಡುತ್ತವೆ. ಮರಗಳ ಟೊಳ್ಳುಗಳು ಇವುಗಳಿಗೆ ನೆಲೆ ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಇವು ಮಾನವನ ವಸತಿಗಳ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಉದ್ಯಾನವನಗಳಲ್ಲೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವು ಇವುಗಳಿಗೆ ಬೇಕಾದ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ನೀರನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಒದಗಿಸುವಂತಹ ಪ್ರದೇಶಗಳಾಗಿರಬೇಕು. ಅತಿಯಾದ ಅರಣ್ಯನಾಶ ಮತ್ತು ಆವಾಸಸ್ಥಾನದ ನಾಶವು ಈ ಹಕ್ಕಿಗಳಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಬೆದರಿಕೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇವುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತಿದೆ.

ಈ ಹಕ್ಕಿಗಳು ಸಸ್ಯಹಾರಿಗಳಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಬೀಜಗಳು, ಹಣ್ಣುಗಳು, ಹೂವಿನ ಮೊಗ್ಗುಗಳು ಮತ್ತು ಎಲೆಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಇವು ಹುಲ್ಲುಗಳ ಬೀಜಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುವುದನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಇವುಗಳ ಬಲವಾದ ಕೊಕ್ಕು ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಒಡೆಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಆಹಾರ ಹುಡುಕುವಾಗ ಇವು ಸಣ್ಣ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತವೆ. ಕೃಷಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಕಳೆ ಬೀಜಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುವ ಮೂಲಕ ರೈತರಿಗೆ ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳಿಗೆ ತಾಜಾ ಹಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಬೀಜಗಳು ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ನೀರಿನ ಮೂಲಗಳ ಹತ್ತಿರ ಇವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಆಹಾರ ಹುಡುಕುತ್ತವೆ.

ಗ್ರೀನ್-ರಂಪ್ಡ್ ಪ್ಯಾರಟ್ಲೆಟ್‌ನ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಬಹಳ ಆಸಕ್ತಿದಾಯಕವಾಗಿದೆ. ಇವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮರದ ಟೊಳ್ಳುಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಕೀಟಗಳ ಗೂಡುಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನೆಲೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಗಂಡು ಹಕ್ಕಿಯು ಹೆಣ್ಣು ಹಕ್ಕಿಗೆ ಆಹಾರವನ್ನು ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಪ್ರೇಮ ಸಲ್ಲಾಪವನ್ನು (courtship) ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಹೆಣ್ಣು ಹಕ್ಕಿಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 3 ರಿಂದ 6 ಬಿಳಿ ಬಿಳಿ ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಇಡುತ್ತದೆ. ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಕಾವು ಕೊಡುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಹೆಣ್ಣು ಹಕ್ಕಿಯದ್ದು, ಆದರೆ ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗಂಡು ಹಕ್ಕಿಯು ಅದಕ್ಕೆ ಆಹಾರ ತಂದು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಸುಮಾರು 20 ದಿನಗಳ ನಂತರ ಮರಿಗಳು ಹೊರಬರುತ್ತವೆ. ಪೋಷಕರು ಮರಿಗಳಿಗೆ ಆಹಾರ ನೀಡಿ, ಅವು ಹಾರಲು ಕಲಿಯುವವರೆಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡುತ್ತವೆ. ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಯ ಕಾಲವು ಮಳೆಗಾಲದ ನಂತರದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಇವು ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಚುರುಕಾದ ಹಕ್ಕಿಗಳು. ಇವು ಸದಾ ಸಣ್ಣ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಹಾರಾಡುತ್ತಿರುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ಹಾರಾಟದ ಶೈಲಿಯು ಅತ್ಯಂತ ವೇಗವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳ ಕೂಗು ತೀಕ್ಷ್ಣವಾಗಿದ್ದರೂ, ಇತರ ಗಿಳಿಗಳಂತೆ ಅತಿಯಾದ ಶಬ್ದ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಇವು ಮರದ ಕೊಂಬೆಗಳ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಹತ್ತಿರವಾಗಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಇವು ಬಹಳ ಬುದ್ಧಿವಂತ ಹಕ್ಕಿಗಳು. ಇವುಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂವಹನವು ದೇಹದ ಚಲನೆ ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ಕೂಗುಗಳ ಮೂಲಕ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಇವು ಮನುಷ್ಯರ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಂಕೋಚ ಪಟ್ಟರೂ, ಪರಿಸರದೊಂದಿಗೆ ಬೇಗ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.

ಪ್ರಸ್ತುತ, ಗ್ರೀನ್-ರಂಪ್ಡ್ ಪ್ಯಾರಟ್ಲೆಟ್ ಪ್ರಭೇದವು IUCN ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ 'ಕಡಿಮೆ ಗಮನ ಹರಿಸಬೇಕಾದ' (Least Concern) ವರ್ಗದಲ್ಲಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇವುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯು ಆವಾಸಸ್ಥಾನದ ನಾಶ ಮತ್ತು ಅಕ್ರಮ ಸಾಗಾಟದಿಂದಾಗಿ ಕುಸಿಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಕುಪ್ರಾಣಿಗಳಾಗಿ ಸಾಕುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಇರುವುದರಿಂದ, ಕಾಡಿನಿಂದ ಇವುಗಳನ್ನು ಹಿಡಿಯುವುದನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ. ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಇವುಗಳ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಲು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು.

1. ಇವು ಪ್ರಪಂಚದ ಅತ್ಯಂತ ಚಿಕ್ಕ ಗಿಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿವೆ.
2. ಗಂಡು ಹಕ್ಕಿಗಳು ಹೆಣ್ಣು ಹಕ್ಕಿಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ವರ್ಣರಂಜಿತವಾಗಿರುತ್ತವೆ.
3. ಇವು ಮರದ ಟೊಳ್ಳುಗಳನ್ನು ಗೂಡು ಕಟ್ಟಲು ಬಳಸುತ್ತವೆ.
4. ಇವುಗಳ ಕೊಕ್ಕು ಬಹಳ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ.
5. ಇವು ಸಣ್ಣ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತವೆ.
6. ಇವುಗಳ ಹಾರಾಟದ ವೇಗವು ಅದ್ಭುತವಾಗಿದೆ.

ಗ್ರೀನ್-ರಂಪ್ಡ್ ಪ್ಯಾರಟ್ಲೆಟ್ ಅನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಬೆಳಗಿನ ಜಾವ ಅಥವಾ ಸಂಜೆಯ ಸಮಯ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿದೆ. ಬೈನಾಕ್ಯುಲರ್ ಬಳಸುವುದು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ ಏಕೆಂದರೆ ಇವುಗಳ ಗಾತ್ರ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಎಲೆಗಳ ನಡುವೆ ಗುರುತಿಸುವುದು ಕಷ್ಟ. ಇವು ಆಹಾರ ಹುಡುಕುವ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ. ಇವುಗಳ ಕೂಗನ್ನು ಕೇಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ, ಇದು ಇವುಗಳ ಇರುವಿಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳಿಗೆ ತೊಂದರೆಯಾಗದಂತೆ ದೂರದಿಂದಲೇ ವೀಕ್ಷಿಸಿ. ಫೋಟೋಗ್ರಫಿ ಮಾಡುವಾಗ ಅತಿಯಾದ ಬೆಳಕನ್ನು ಬಳಸಬೇಡಿ. ಇವುಗಳ ನೈಸರ್ಗಿಕ ವರ್ತನೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಲು ಶಾಂತವಾಗಿರುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ.

ಕೊನೆಯದಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಗ್ರೀನ್-ರಂಪ್ಡ್ ಪ್ಯಾರಟ್ಲೆಟ್ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಒಂದು ಸುಂದರ ಕೊಡುಗೆ. ಇವುಗಳ ಪುಟ್ಟ ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ವರ್ಣರಂಜಿತ ನೋಟವು ಪಕ್ಷಿಪ್ರಿಯರಿಗೆ ಖುಷಿ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳ ಜೀವನಶೈಲಿ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ವರ್ತನೆಗಳು ನಮಗೆ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಾಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಹಕ್ಕಿಗಳು ಇದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಕಾಡು ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿ ಸಮತೋಲನದಲ್ಲಿ ಇರಲು ಸಾಧ್ಯ. ಇವುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಇವುಗಳ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವನ್ನು ಉಳಿಸುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಅವಶ್ಯಕ. ಈ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಆಸ್ವಾದಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಅವುಗಳ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಗೌರವ ನೀಡೋಣ. ಭವಿಷ್ಯದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಇಂತಹ ಸುಂದರ ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಡುವುದು ನಮ್ಮ ಆದ್ಯತೆಯಾಗಬೇಕು. ಈ ಲೇಖನವು ನಿಮಗೆ ಈ ಹಕ್ಕಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಿದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತೇವೆ.