Grey-headed Lapwing

ഗ്രേ-ഹെഡഡ് ലാപ്‌വിംഗ് (Vanellus cinereus) എന്നത് ലാപ്‌വിംഗ് കുടുംബത്തിൽ പെട്ട ഒരു ശ്രദ്ധേയമായ പക്ഷിയാണ്. ഇവ പ്രധാനമായും ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്നു. വെയ്‌ഡേഴ്സ് (Waders) വിഭാഗത്തിൽ പെടുന്ന ഈ പക്ഷി, ചതുപ്പുനിലങ്ങളിലും ജലാശയങ്ങളുടെ തീരങ്ങളിലും ജീവിക്കാൻ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു. ശാസ്ത്രീയമായി 'വാനല്ലസ് സിനീരിയസ്' എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഇവ, തങ്ങളുടെ സവിശേഷമായ രൂപഘടനയും പെരുമാറ്റരീതികളും കൊണ്ട് പക്ഷിനിരീക്ഷകരുടെ ശ്രദ്ധ ആകർഷിക്കുന്നു. ഏകദേശം 34 മുതൽ 37 സെന്റിമീറ്റർ വരെ നീളമുള്ള ഈ പക്ഷികൾ, വടക്കേ ഏഷ്യയിൽ പ്രജനനം നടത്തുകയും ശൈത്യകാലത്ത് തെക്കൻ ഏഷ്യയിലേക്ക് ദേശാടനം നടത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇവയുടെ ശാന്തമായ സ്വഭാവവും മനോഹരമായ നിറങ്ങളും പ്രകൃതിസ്നേഹികൾക്ക് ഏറെ പ്രിയപ്പെട്ടതാണ്.

ഗ്രേ-ഹെഡഡ് ലാപ്‌വിംഗിന്റെ ശാരീരിക ഘടന വളരെ ആകർഷകമാണ്. ഇവയുടെ പ്രധാന നിറം ചാരനിറമാണ് (Grey), ഇത് തലയിലും നെഞ്ചിലും വ്യക്തമായി കാണാം. വയറും ശരീരത്തിന്റെ കീഴ്ഭാഗവും വെള്ള നിറത്തിലുള്ളതാണ്. ഇവയുടെ ചിറകുകൾക്ക് കറുപ്പും വെളുപ്പും കലർന്ന നിറമാണുള്ളത്. മഞ്ഞനിറത്തിലുള്ള കണ്ണുകളും, ചുവപ്പ് കലർന്ന മഞ്ഞ നിറത്തിലുള്ള കാലുകളും ഇവയുടെ പ്രത്യേകതയാണ്. ഏകദേശം 34-37 സെന്റിമീറ്റർ നീളമുള്ള ഈ പക്ഷികൾക്ക് മധ്യഭാഗത്തായി കറുത്ത വരകളോട് കൂടിയ കൊക്കുണ്ട്. ആൺ പക്ഷികൾക്കും പെൺ പക്ഷികൾക്കും കാഴ്ചയിൽ വലിയ വ്യത്യാസമില്ലെങ്കിലും, പ്രജനന കാലത്ത് ഇവയുടെ നിറങ്ങളിൽ നേരിയ മാറ്റങ്ങൾ ദൃശ്യമാകാറുണ്ട്. ഇവയുടെ നീളമുള്ള കാലുകൾ ചതുപ്പുനിലങ്ങളിലൂടെ നടക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു. പറക്കുമ്പോൾ ഇവയുടെ ചിറകുകളിലെ വെള്ള പാടുകൾ വളരെ വ്യക്തമായി കാണാൻ സാധിക്കും.

ഗ്രേ-ഹെഡഡ് ലാപ്‌വിംഗുകൾ പ്രധാനമായും ചതുപ്പുനിലങ്ങൾ, നെൽപ്പാടങ്ങൾ, തടാകങ്ങളുടെ തീരങ്ങൾ, നദീതീരങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിലാണ് വസിക്കുന്നത്. ഇവ വെള്ളത്തോട് ചേർന്ന് നിൽക്കുന്ന തുറസായ പ്രദേശങ്ങൾ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു. വടക്കുകിഴക്കൻ ചൈന, ജപ്പാൻ തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിൽ പ്രജനനം നടത്തുന്ന ഇവ, ശൈത്യകാലമാകുമ്പോൾ തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലേക്കും ഇന്ത്യയുടെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിലേക്കും ദേശാടനം ചെയ്യുന്നു. മനുഷ്യർ കൃഷി ചെയ്യുന്ന വയലുകളിലും ഇവയെ ധാരാളമായി കാണാറുണ്ട്. വെള്ളം കെട്ടിക്കിടക്കുന്ന പ്രദേശങ്ങൾ ഇവയ്ക്ക് സുരക്ഷിതമായ ആവാസവ്യവസ്ഥയൊരുക്കുന്നു. പ്രകൃതിദത്തമായ ജലാശയങ്ങൾ കുറയുന്നത് ഇവയുടെ ആവാസവ്യവസ്ഥയെ ബാധിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, കൃഷിസ്ഥലങ്ങൾ ഇവയ്ക്ക് ബദൽ അഭയകേന്ദ്രങ്ങളായി മാറുന്നുണ്ട്.

ഗ്രേ-ഹെഡഡ് ലാപ്‌വിംഗുകൾ പ്രധാനമായും പ്രാണികളെയും ചെറിയ അകശേരുക്കളെയും ഭക്ഷിക്കുന്ന പക്ഷികളാണ്. ഇവയുടെ ഭക്ഷണക്രമത്തിൽ പുഴുക്കൾ, വണ്ടുകൾ, ചെറിയ ഞണ്ടുകൾ, മറ്റ് ജലപ്രാണികൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. ചതുപ്പുനിലങ്ങളിൽ നടന്നു നീങ്ങുമ്പോൾ മണ്ണിലും വെള്ളത്തിലും ഒളിച്ചിരിക്കുന്ന ഇരകളെ ഇവ വേഗത്തിൽ പിടിച്ചെടുക്കുന്നു. മണ്ണിൽ തങ്ങളുടെ കൊക്ക് ഉപയോഗിച്ച് കുത്തി പരിശോധിച്ചാണ് ഇവ ഭക്ഷണം കണ്ടെത്തുന്നത്. പ്രജനന കാലത്തും ദേശാടന സമയത്തും ആവശ്യമായ ഊർജ്ജത്തിനായി ഇവ വിവിധ തരം ചെറിയ ജീവികളെ ആശ്രയിക്കുന്നു. ഇവയുടെ ഭക്ഷണശീലങ്ങൾ പാരിസ്ഥിതിക സന്തുലിതാവസ്ഥ നിലനിർത്താൻ സഹായിക്കുന്നു.

ഈ പക്ഷികളുടെ പ്രജനന കാലം സാധാരണയായി വസന്തകാലത്താണ്. വടക്കൻ പ്രദേശങ്ങളിലാണ് ഇവ കൂടുണ്ടാക്കുന്നത്. നിലത്ത് ചെറിയൊരു കുഴിയുണ്ടാക്കി, അതിൽ വൈക്കോലും കല്ലുകളും ഉപയോഗിച്ചാണ് കൂടുകൾ നിർമ്മിക്കുന്നത്. സാധാരണയായി നാല് മുട്ടകളാണ് ഇവ ഇടാറുള്ളത്. മുട്ടകൾക്ക് മങ്ങിയ നിറവും കറുത്ത പുള്ളികളുമുണ്ട്. ആൺ പക്ഷിയും പെൺ പക്ഷിയും ചേർന്ന് മുട്ടകൾ വിരിയിക്കാനും കുഞ്ഞുങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കാനും സമയം ചെലവഴിക്കുന്നു. കുഞ്ഞുങ്ങൾ വിരിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ ഭക്ഷണം തേടാൻ പ്രാപ്തരാകുന്നു. കൂടുകൾക്ക് ചുറ്റും ശത്രുക്കൾ വന്നാൽ ഇവ ബഹളമുണ്ടാക്കി എതിരാളികളെ തുരത്താൻ ശ്രമിക്കാറുണ്ട്.

ഗ്രേ-ഹെഡഡ് ലാപ്‌വിംഗുകൾ വളരെ ജാഗ്രതയുള്ള പക്ഷികളാണ്. ഇവ ഒരു കൂട്ടമായി ജീവിക്കാൻ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു. എന്തെങ്കിലും അപകടം മണത്താൽ ഇവ ഉച്ചത്തിൽ ശബ്ദമുണ്ടാക്കി കൂട്ടത്തിലെ മറ്റുള്ളവർക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു. ഇവയുടെ പറക്കൽ രീതി വളരെ വേഗതയുള്ളതാണ്. നിലത്ത് നടക്കുമ്പോൾ ഇവയ്ക്ക് പ്രത്യേകമായൊരു ഭംഗിയുണ്ട്. പ്രജനന കാലത്ത് ആൺ പക്ഷികൾ പെൺ പക്ഷികളെ ആകർഷിക്കാൻ വിവിധ തരത്തിലുള്ള പ്രകടനങ്ങൾ നടത്താറുണ്ട്. മനുഷ്യരോട് അധികം അടുപ്പം കാണിക്കാത്ത സ്വഭാവക്കാരാണെങ്കിലും, കൃഷിസ്ഥലങ്ങളിൽ ഇവയെ കാണാൻ എളുപ്പമാണ്. പകൽ സമയത്താണ് ഇവ സജീവമായി ഇരതേടുന്നത്.

ഇന്റർനാഷണൽ യൂണിയൻ ഫോർ കൺസർവേഷൻ ഓഫ് നേച്ചർ (IUCN) പ്രകാരം ഗ്രേ-ഹെഡഡ് ലാപ്‌വിംഗുകൾ നിലവിൽ 'ലീസ്റ്റ് കൺസേൺ' (Least Concern) വിഭാഗത്തിലാണ് ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. ഇവയുടെ എണ്ണം നിലവിൽ സ്ഥിരമാണ്. എന്നിരുന്നാലും, ആവാസവ്യവസ്ഥയിലെ മാറ്റങ്ങളും മലിനീകരണവും ഇവയുടെ സ്വാഭാവിക ജീവിതത്തെ ബാധിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. അതിനാൽ ജലാശയങ്ങളുടെ സംരക്ഷണം ഇവയുടെ നിലനിൽപ്പിന് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്.

1. ഇവ വെയ്‌ഡേഴ്സ് (Waders) വിഭാഗത്തിൽ പെടുന്ന പക്ഷികളാണ്.
2. ഇവയുടെ കാലുകൾക്ക് മഞ്ഞനിറമാണ്.
3. ദേശാടനം നടത്തുന്ന പക്ഷികളാണ് ഇവ.
4. നെൽപ്പാടങ്ങളിൽ ഇവയെ ധാരാളമായി കാണാം.
5. ആപത്ത് ഘട്ടങ്ങളിൽ ഇവ ഉച്ചത്തിൽ ശബ്ദമുണ്ടാക്കുന്നു.
6. ആൺ പക്ഷിയും പെൺ പക്ഷിയും ഒരേ നിറത്തിലാണ് കാണപ്പെടുന്നത്.

ഗ്രേ-ഹെഡഡ് ലാപ്‌വിംഗുകളെ നിരീക്ഷിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ, നവംബർ മുതൽ മാർച്ച് വരെയുള്ള മാസങ്ങളിൽ ചതുപ്പുനിലങ്ങളിലും നെൽപ്പാടങ്ങളിലും സന്ദർശിക്കുന്നത് നല്ലതാണ്. ബൈനോക്കുലർ കരുതുന്നത് ഇവയെ ദൂരെ നിന്ന് വ്യക്തമായി കാണാൻ സഹായിക്കും. പക്ഷികളെ ശല്യപ്പെടുത്താതെ നിരീക്ഷിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. പുലർച്ചെയോ വൈകുന്നേരങ്ങളോ ആണ് ഇവയെ കാണാൻ ഏറ്റവും അനുയോജ്യമായ സമയം.

ഗ്രേ-ഹെഡഡ് ലാപ്‌വിംഗ് നമ്മുടെ പ്രകൃതിയുടെ ഒരു സുന്ദരമായ ഭാഗമാണ്. ഇവയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി ജലാശയങ്ങളും കൃഷിസ്ഥലങ്ങളും മലിനമാകാതെ സൂക്ഷിക്കേണ്ടതുണ്ട്. പക്ഷിനിരീക്ഷകർക്കും ഗവേഷകർക്കും ഒരുപോലെ കൗതുകം പകരുന്ന ജീവിയാണ് ഗ്രേ-ഹെഡഡ് ലാപ്‌വിംഗ്. അവയുടെ ആവാസവ്യവസ്ഥയെ സംരക്ഷിക്കുന്നത് നമ്മുടെ കടമയാണ്.